Het veenweidegebied is ontstaan in de delta van Nederland, waar onder invloed van rivieren en zee dikke veenpakketten zijn ontstaan. Vanaf de middeleeuwen werd veen afgegraven voor turfwinning en werd door ontwatering het gebied ontgonnen voor de landbouw.
De turfwinning en de landbouw hebben de Hollandse Gewesten in het verleden veel rijkdom gebracht. Door de turfwinning ontstonden plassen en meren, die ook worden gerekend tot het veenweidelandschap. De droogmakerijen die zijn ontstaan uit drooggelegde meren horen niet tot de veenweiden.